nog verwerken
In de negentiende eeuw ontstond een toenemend ruimtegebrek in Dokkum. Dit was te wijten aan de vestingwallen, die groei naar buiten belemmerden, binnen het schootsveld van de kanonnen op de bastions mocht namelijk niet gebouwd worden. Alle nieuwbouw werd in de binnenstad opgepropt, wat leidde tot het verlies van vele oude historische gebouwen. Gelukkig werd de binnenstad van Dokkum - als een van de eerste plaatsen in Nederland - in 1974 uitgeroepen tot beschermd stadsgezicht
De binnenstad van Dokkum ligt binnen de bolwerken (ook wel bastion genoemd). De bolwerken zijn gebouwd om tijdens de oorlogen te dienen als verdedigingsmuren. De Dokkumer bolwerken zijn naar alle waarschijnlijkheid aan het einde van de 16e gebouwd en zijn gebouwd in de vorm van een zeshoek. De stadswallen zijn 5½ m hoog, boven 5½ m breed en de gracht er omheen 24 m breed gemaakt. Elke lente zijn de Dokkumer bolwerken versierd met tulpen in mooie kleuren en vormen, hiermee wil Dokkum zich profileren als Tulpenstad. De inwoners van Dokkum worden nog dagelijks herinnerd aan het bestaan van de bolwerken doordat er elke avond om 21:50 het carillon gaat luiden. Vroeger was dit het teken voor mensen buiten de stad om terug te keren, omdat de stadspoorten om 22:00 zouden gaan sluiten.
Het huidige stadswapen van Dokkum bestaat uit een blauw schild met daarop drie gele sterren en een zilveren wassende maan, welke met de punten naar beneden staat afgebeeld. Bovenop het schild staat een gouden kroon. Dit stadswapen is sinds 1815 in gebruik. Het huidige wapen is ook al deels te zien op een grotere zetel welke in 1582 in gebruik werd genomen op een gedachtenispenning ter ere van de vernieuwde verdedigingswerken rondom de stad. Op de oudste stadszegels van Dokkum is het wapen niet terug te vinden, wel zijn er ook naast twee verschillende kerken (naar alle waarschijnlijkheid de Bonifatiuskerk en de Katholieke kerk) vele hemellichamen te vinden. Er wordt vanuit gegaan dat deze als inspiratie hebben gediend voor het huidige wapen
Dokkum is naar alle waarschijnlijkheid ontstaan rond de 8e eeuw. Dit is namelijk ontdekt door een onderzoek te doen naar de terp waarop Dokkum is gebouwd. De eerste keer dat Dokkum in de geschiedenis genoemd wordt heeft men als stichtingsjaar gekozen. Dit was in 754, namelijk met de dood van Bonifatius bij Dokkum. Dit was tijdens het tijdvak van de Ridders en Monniken en het is bekend dat tijdens dat tijdvak Friesland was bezet door de Friezen. Ook is er bekend dat rondom Dokkum twee kloosters werden gesticht, te weten: klooster Clearkamp bij Rinsumageest en de vrouwenabdij Sionsberg. Deze werden gesticht tussen 1100 en 1350.
Dokkum was vroeger een vestingstad en is daarom omringd door bolwerken (stadswallen). Deze bolwerken hebben zes bastions. Die zijn nog goed te zien wanneer je een rondje om de bolwerken wandelt. Op twee van de bolwerken staan molens: Molen Zeldenrust en Molen De Hoop.
Eigenlijk begint de bekende historie van Dokkum in het jaar 754 met de moord op Bonifatius en zijn 52 metgezellen. “Dat is niet een echt fraai begin”, vertelt burgemeester Kramer. Maar er is meer.... Zo is de Vereniging Nederlandse Vestingsteden opgericht om het historische verleden van verschillende Nederlandse vestingsteden onder de aandacht te brengen. Dokkum kent namelijk een rijke historie als vestingstad. Nadat de Spanjaarden de stad in 1572 verwoest hadden, werden de bolwerken aangebracht. Die zijn gebouwd om de inwoners te beschermen. Er is slechts één keer gevochten toen de Kollumers naar Dokkum optrokken. Ze kwamen van een koude kermis thuis. Daarna heeft nooit iemand het gewaagd om deze noordelijke Friese start aan te vallen.
Dokkum trad maandag officieel - als eerste Friese stad - toe tot Vereniging Nederlandse Vestingsteden.
Dokkum kent een rijke cultuurhistorie als vestingstad.
De ceremonie vond plaats in Dokkum, op het bolwerk op de hoek van het Parksterbolwerk en het Noorderbolwerk, in het verlengde van het Karrepad
Er werd een middeleeuws kanon afgeschoten om de toetreding te bekrachtigen
De oude vestingstad van Dokkum is omringd door stadswallen. Deze stadswallen staan bekend als bolwerken. Op zes punten bevinden zich bastions.
De enige ingangen van de vestingstad waren vier poorten: Hanspoort, Halvemaanspoort, Woudpoort en de Aalsumerpoort. Om 21:50 uur werden klokken geluid als waarschuwing dat de poorten gingen sluiten. Mensen buiten Dokkum hadden dan nog tien minuten tijd om naar binnen te gaan. De bolwerken zijn nog steeds goed te zien omdat ze nog steeds intact zijn. Ook nu nog worden om 21:50 uur in Dokkum de klokken geluid om deze traditie ter ere te houden.
Een Dokkumer specialiteit is Dokkumer koffie. Dokkumer kofje) is hete koffie met een scheut beerenburg (oorspronkelijk met de Dokkumer Sonnema Berenburg, vandaar de naam), afgedekt met slagroom.
In de negentiende eeuw ontstond een toenemend ruimtegebrek in Dokkum. Dit was te wijten aan de vestingwallen, die groei naar buiten belemmerden, binnen het schootsveld van de kanonnen op de bastions mocht namelijk niet gebouwd worden. Alle nieuwbouw werd in de binnenstad opgepropt, wat leidde tot het verlies van vele oude historische gebouwen. Gelukkig werd de binnenstad van Dokkum - als een van de eerste plaatsen in Nederland - in 1974 uitgeroepen tot beschermd stadsgezicht
In vroegere jaren lag de stad in open verbinding met de zee, het Dokkumergrootdiep. In 1597 vestigde de Friese Admiraliteit zich in Dokkum. Vanuit hier werden allerlei zaken voor de beveiliging van de handelsvaart en oorlogvoering met Spanje op zee geregeld. Dokkum was van groot strategisch belang, wat ook blijkt uit de aanleg van de stadswallen in de jaren 1581-1582.
